Wet digitale overheid laat (nog) langer op zich wachten

.
Gepubliceerd op: 18 maart 2021

 

De invoering van de Wet digitale overheid is opnieuw vertraagd. Discussies in de Eerste Kamer hebben ertoe geleid dat er een wetswijziging gaat komen. Daardoor zal de wet waarschijnlijk pas 1 juli 2022 van kracht worden. Wat is er precies gebeurd? En wat betekent dit voor uw organisatie?

 

De maatschappij digitaliseert in hoog tempo en de overheid beweegt mee. Dat vraagt om nieuwe wetgeving. De Wet digitale overheid (Wdo) voorziet hierin. Deze wet heeft als doel dat Nederlandse burgers en bedrijven veilig en betrouwbaar kunnen inloggen bij de (semi-)overheid. De daarvoor gebruikte elektronische identificatiemiddelen (eID’s) moeten een hogere mate van betrouwbaarheid bieden dan het huidige DigiD. Het ‘bankenmiddel’ iDIN komt hiervoor in aanmerking, maar ook minder bekende eID’s als IRMA en Cleverbase.

De invoering van deze wet mag gerust een zware bevalling worden genoemd. In 2016 ging de Wdo als conceptwet nog door het leven onder de naam Wet generieke digitale infrastructuur. Na wat stevige aanpassingen en een naamswijziging belandde de wet uiteindelijk pas in juni 2018 bij de Tweede Kamer. Daar bleef de Wdo een flinke tijd liggen. Pas in februari 2020 werd het wetsvoorstel met een nipte meerderheid aangenomen door de Tweede Kamer. De partijen die voor stemden, hebben echter geen meerderheid in de Eerste Kamer.

Wetswijziging neemt zorgen weg

In de Eerste Kamer leven zorgen rondom de potentiële toetreding van ‘big tech’ en commerciële partijen. Bedrijven die verdienen aan het profileren van gebruikers en het verhandelen van hun gegevens, dus. Om het wetsvoorstel toch door de Eerste Kamer te krijgen, heeft de regering een zogeheten novelle ingediend die de zorgen moet wegnemen. Dit is een wetsvoorstel waarmee een ander wetsvoorstel, dat nog aanhangig is bij de Eerste Kamer, gewijzigd kan worden.

De exacte inhoud van de wetswijziging is op het moment van schrijven nog niet bekend. Wel staat vast dat een aantal zaken worden toegevoegd. Zo komt er een verbod op het verhandelen van (persoons)gegevens. Ook worden de principes ‘privacy by design’ en ‘open source’ opgenomen in de wet. Met het eerste wil de Eerste Kamer technische waarborgen voor de privacy van gebruikers inbouwen, het tweede moet het mogelijk maken om de broncode van eID’s van marktpartijen te controleren.

Vertraging is slecht nieuws

Zorgvuldigheid is een groot goed, zeker bij belangrijke wetgeving als de Wdo. Toch is het teleurstellend dat we nu wéér langer moeten wachten op de invoering van deze wet. De wetswijziging gaat namelijk eerst naar de Raad van State en wordt vervolgens in de Tweede Kamer behandeld. Pas daarna stemt de Eerste Kamer erover. Dit betekent dat de Wdo waarschijnlijk pas medio 2022 van kracht wordt. Ondertussen weten diverse betrokken partijen, met name overheidsinstanties zelf, niet goed waar ze aan toe zijn.

Kijk bijvoorbeeld naar de acceptatieplicht. Onderdeel van de Wdo is dat (semi-)overheidsinstanties alle door de overheid goedgekeurde eID’s moeten accepteren. De wet kan de adoptie van eID’s zoals iDIN, Cleverbase en IRMA dus in een stroomversnelling brengen. Nu blijft nog langer onduidelijk of deze middelen straks gebruikt mogen worden om zaken te regelen met de overheid. De vertraging is daarmee ook voor burgers nadelig. Zij blijven voorlopig afhankelijk van DigiD, dat regelmatig met storingen kampt en niet bruikbaar is voor andere diensten dan die van de overheid.

De vertraging raakt ook het bredere bedrijfsleven. Voor commerciële partijen, zoals webwinkels en ticketverkopers, is het wenselijk dat er meer betrouwbare eID’s op grote schaal gebruikt worden. DigiD is geen optie, dus nu laten zij klanten veelal een account aanmaken. Dat heeft echter diverse nadelen. Zo gebeurt het regelmatig dat bedrijven gehackt worden en wachtwoorden van gebruikers op straat komen te liggen. Social logins vormen een alternatief, maar willen we wel dat techreuzen zoals Facebook deze rol vervullen?

Klanten van Signicat zitten goed

De Wdo is van fundamenteel belang voor de verdere digitalisering van Nederland. Deze vertraging is

dan ook ongunstig. Tegelijkertijd zijn we vastberaden om eventuele hinder voor onze klanten te voorkomen. We volgen alle ontwikkelingen rondom de Wdo op de voet, zodat we organisaties op dit gebied kunnen ontzorgen. Wat er ook gebeurt en hoelang het ook duurt voordat de wet in werking treedt, Signicat zorgt ervoor dat u aan alle eisen voldoet. In de tussentijd kunt u zich focussen op uw eigen business.

Heeft u vragen over de Wdo? Of kunnen we u ergens anders bij helpen? Onze experts staan voor u klaar.